PSİKOLOĞA HER ŞEY ANLATILIR MI?

Danışanlarımla ilk seansta tanışırken genellikle şu soruyu sorarım: “Terapiye başlamaya neden şimdi karar verdiniz?” Bu sorunun cevabı kişiden kişiye değişmekle birlikte, genellikle şu cümleyle başlar: “…Aslında çoktandır aklımdaydı ama…”

Kişileri bir psikologla görüşme konusunda endişelendiren birçok düşünce vardır. Bunlardan biri de kendilerini zorlayan konular hakkında konuşmaktır. Hiç tanımadığınız birine kendinizi açmak, başlangıçta zorlayıcı olabilir.

Anlatmaya çekinilen konular neler olabilir?

• Suçluluk, pişmanlık ve utanç gibi duygular uyandıran konular,
• Başkalarına karşı hissedilen öfke, kıskançlık veya başka olumsuz duygular,
• Kendinizle ilgili kabullenmekte zorlandığınız yönler,
• İlişkilerinizde yaşadığınız ve kimseyle paylaşamadığınız sorunlar,
• Anlattıklarınızın başkalarıyla paylaşılacağından veya kitaplara, dizilere konu olacağından endişelenmek,
• Toplumsal olarak gizlenmesi gerektiği düşünülen aile içi sorunlar, cinsel konular ve taciz yaşantıları.

Bu liste uzayıp gidebilir. Danışanlar, daha önce kimseyle paylaşmadıkları konuları anlatmakta zorlanabilir veya psikoloğun kendileri hakkında ne düşüneceğini bilemedikleri için kaygı yaşayabilirler. Psikolog tarafından yargılanmak, eleştirilmek, yanlış anlaşılmak ya da psikoloğun kendilerine acıyacağını düşünmek de bu kaygılar arasında yer alabilir.

Psikolog sizi yargılar mı?

Bu kaygıyı yaşamanız oldukça doğaldır. Ancak psikologlar, mesleki eğitimleri ve etik ilkeleri doğrultusunda danışanlarını ahlaki açıdan değerlendirmek yerine onların yaşamlarını ve deneyimlerini anlamayı hedefler. Kendi değer yargılarını, dini inançlarını ve kültürel kabullerini danışanın deneyimlerinin önüne koymadan, danışanın yaşadıklarını onun bakış açısından anlamaya çalışırlar.

Peki, psikoloğa aklınızdan geçen her şeyi veya yaşadığınız her olayı anlatmak zorunda mısınız?

Özellikle ilk seanslarda psikoloğunuzla her şeyi paylaşmamanız oldukça doğaldır. En hassas konuları açmak için zamana ihtiyaç duyabilirsiniz. Terapi sürecinde önemli olan unsurlardan biri, psikoloğunuzla aranızda kurulan bağ ve güven ilişkisidir. Bu nedenle, her konuyu mutlaka anlatmanız gerektiği gibi bir kuraldan söz edilemez. Psikoterapi sürecinde kendi sınırlarınızı belirleyebilir, herhangi bir konuyu anlatmak veya duygunuzu paylaşmak konusunda kendinizi hazır hissetmediğinizde bunu dile getirebilirsiniz. Bir konuyu hiç anlatmamayı ya da şimdilik kendinize saklamayı tercih etmek de sizin hakkınızdır. Bu durum seanslarınızın verimsiz olacağı anlamına gelmez fakat size kendinizi tanıma sürecinizle ilgili önemli ipuçları verir.

Hassas bir konuyu anlatmaya nasıl başlayabilirsiniz?

Böyle bir durumda, yaşadığınız güçlüğü psikoloğunuza açıkça söylemek iyi bir başlangıç olabilir. Konuyu hemen ayrıntılarıyla anlatmak zorunda değilsiniz. Hatta o konuyu neden anlatmakta zorlandığınızdan ve bununla ilgili kaygılarınızdan bahsetmek bile önemli bir adım olabilir. Psikoloğunuz, bu kaygıları anlamaya ve kendinizi daha güvende hissetmenize yardımcı olacak bir alan oluşturmaya çalışacaktır. Elbette bunun için terapötik ilişkinin ve karşılıklı güvenin zaman içinde gelişmesi önemlidir.